FUT SAÇ EKİMİ
Foliküler ünite transplantasyonu adı verilen bu saç ekim yöntemi FUE’ den köklerin alım şekli açısından ayrılır. Kanalların açılması, ekimin gerçekleşmesi, takip ve akibet açısından birebir aynıdırlar. FUT tekniğinde iki kulak arasındaki donör sahadan bistüri yardımıyla elips tarzında bir parça kesilir. Yaklaşık 12-15 cm uzunluğunda ve 2-4 cm eninde olan bu parça çıkarıldıktan sonra saçlı deri alt ve üst parçası içerden ve dışarıdan olmak üzere sağlam bir şekilde dikilir. Alınan doku parçası köklere ayrıştırılır. Bu işlemin köklere zarar vermeden titizlikle yapılması gerekir. Bu işlemden sonraki işlemlerin tümü FUE ile aynıdır. FUT tekniği 2004 yılında FUE tekniğinin tanımlanması ile eski popülaritesini kaybetmiştir. Bugün teknolojiyi yakından takip eden bütün saç ekim klinikleri ve hastanelerin çoğu yeni teknikle saç ekimi yapmaktadır. Yine de seçilecek yöntem konusunda hekimin takdirinin ve hastanın tercihinin belirleyici olacağı aşikardır. Hastanın kararını vermeden önce iyi bir araştırma yapmasında fayda vardır.
PLANLAMA:
Operasyonun en önemli kısmıdır. Hastaya kaç greft ekileceği, nerelere ekileceği, kaç seans yapılacağı, hangi kan tahlillerinin isteneceği, başka bir doktorun görüşüne ihtiyaç duyulup duyulmayacağı, operasyon öncesi dikkat edilmesi gereken hususlar, saç çizgisinin nereden başlayacağı, nerelere tekli , nerelere ikili ve çoklu greftlerin ekileceği gibi çok kritik soruların bütün yanıtları planlama esnasında belirlenir. Planlama sonrasında hastanın fotoğraf arşivi için bir çok cepheden fotoğrafının çekilmesi, yapılan greft dağılım planlamasının saçlı deriye kalemle işlendikten sonra yeniden fotoğraflanması da gerekmektedir. İyi bir planlama hem hasta hem de hekim açısından rahatlatıcı bir operasyona zemin hazırlar. Hekimin hastasına gerekli bütün konfor ve güvenliği sağlaması için yukardaki başlıkları titizlikle planlaması gerekir. Birçok hasta bu konunun ehemmiyeti hakkında bilgi sahibi değildir. Bu sebeple operasyonu basite indirgeme yanlışlığına düşebilir. Hekimin görevi hastayı bu konuda bilgilendirmek ve gerekli bütün hazırlığı yapmak konusunda teşvik etmektir. Çünkü hasta başka bir doktora gitme, değişik tahliller yapma gibi konularda tembellik yapmaya daha yatkındır. Bu tedbirlerin tümünün hastanın faydasına olduğu konusunda hastanın bilgilendirilmesi bu sebeple önemlidir.
ANESTEZİ GÖRÜŞÜ:
Riskli hasta grubu için anestezi uzmanı konsültasyonunun önemi büyüktür. FUT tekniği FUE ye göre daha riskli bir operasyon olduğundan anestezistin görüş beyan etmesi ve hastanın başında olması daha önemlidir. Gerek ajite hastalar gerekse risk barındıran hastaların mutlaka bir anestezist tarafından operasyon öncesi görülmeleri hatta operasyon esnasında da takip edilmeleri gerekir. Öyküsünde ilaç alerjisi olanlar, kardiyovasküler hastalığı bulunanlar, şeker hastaları gibi düzenli tedavi gerektiren hastaların operasyonunda bu hususun önemi daha da artmaktadır. Anestezi uzmanının isteyeceği başka tahliller gerekebileceğinden anestezi görüşünün gerektiği hastalara bu planlamanın bir gün öncesinden yapılması gerekir.
LOKAL ANESTEZİ:
Hastanın ağrı hissetmemesi için hem flebin çıkarılacağı saha hem de ekimin gerçekleşeceği saha lokal anestezi ile uyuşturulur. FUT ta elips tarzında bir kesi ile iki kulak arasından bir parça çıkarılır. Ancak bazı özel durumlarda kulak üstlerinden de daha küçük iki parça daha çıkarılması mümkündür. Genelde bu 3 parça aynı operasyonda çıkarılsa da bazen kulak üstündeki fleplerin çıkarılması için araya birkaç günlük zaman bırakmak ve operasyonu iki ayrı günde yapmak da olasıdır. Özel bir iğne aracılığıyla yapılan bu işlem esnasında hastaya ağrı hissettirilmez ve ilgili alanların uyuşturulması ortalama 3 – 5 dakika kadar sürer. Operasyon boyunca hiç ağrı hissetmeyen hasta operasyondan sonra da büyük çoğunlukla ağrı kesici bir ilaç kullanmak zorunda kalmayacaktır.
GREFTLERİN AYRIŞTIRILMASI:
Alınan flep steril koşullarda tekli veya çoklu greftlere ayrıştırılır ve FUE deki gibi özel sıvıların içinde sıralanır. İşlem yaklaşık iki uzman personelle 2 saatlik bir zaman alır.
KANALLARIN AÇILMASI:
İşlem FUE tekniğiyle aynıdır. Kanal açılma işlemi köklerin açılacağı sahaya yapılır. Önceden çizilmiş sahaya yine önceden belirlenmiş sayıda kanal açılması gerekir. Hastanın saçlarının kısaltılmadan yapılması gereken planlama esnasında nereye kaç tane kanal açılacağı da belirlenir. Operasyon esnasında küçük değişiklikler yapılsa da genelde kanalların açılmasında bu planlamaya sadık kalınır. Özel bir aparat sayesinde önceden lokal anestezi ile uyuşturulmuş olan alana planlanmış sayıda delikler yani köklerin ekileceği kanallar açılır. Kanal sayısının ekilecek greft sayısı ile eşit olması gereklidir. Kanalların açılması esnasında mevcut saç çıkış açısına mutlaka dikkat edilmelidir. Bu açı, kullanılan özel gözlükler sayesinde o bölgede saç teli yoksa da uzman tarafından anlaşılabilir ve önceki saç durumuna sadık kalınarak belirlenir. Kanallar açılırken uzmanın konsantrasyonu çok önemlidir. Sadece uygun açıyla belli sayıda kanal açmanın yeterli olmadığı bu işlem esnasında doğal bir saç çizgisi oluşturulması, geçişlerin doğal bir şekilde olmasının sağlanması, sıklığın istenilen oran ve kıvamda olması gibi çok kritik olan bir çok hususa çok dikkat etmek gereklidir. Bu sebeple kanalların, estetik kaygısı olan, kendinden bir şeyler katarak bu işi yapabilecek olan bir uzman tarafından yapılması gerekmektedir. Hastanın müzik dinleyebildiği, sırt üstü uzandığı için TV seyredebildiği bu işlem2500-3000 adet için ortalama bir saat sürmektedir.
GREFTLERİN EKİLMESİ:
Operasyonun son aşaması olup ilk aşamada alınan köklerin ikinci aşamada açılan kanallara ekilmesi işlemidir. FUE tekniğinde uygulama neyse bunda da aynısı yapılır. Bölge daha önce lokal anestezi ile uyuşturulduğundan herhangi bir ağrı olmaz. Greftler daha önce alındıklarında steril olarak korunacakları içinde besleyici bir sıvının olduğu kaplara konurlar. Düzenli bir sırayla ve sayılarak yapılan bu işlem sayesinde hem greftler tekli , ikili ve çoklu köklere ayrıştırılmış olur hem de tam ve kesin bir rakamla alınan greft sayısı belli olmuş olur. Greftlerin tekli , ikili ve çoklu olarak ayrıştırılmasının önemi büyüktür çünkü ekim sahasının her yerine her tip greft ekilmez. Örneğin yapılan operasyonun doğal olması için çok önemli olan ön saç çizgine tekli greftlerin ekilmesi, arka taraflarda normalde ikili ve çoklu greftler daha fazla olduğu için buralara daha az sayıda kanal açarak daha çok ikili ve çoklu greftlerin ekilmesi gibi özel hususlar için bu işlem hayati önem taşımaktadır. Ayrıca hastanın kafasında şüphe bırakmamak için greftlerin ekilmeden önce hastaya gösterilmesi, nasıl sayılması gerektiği hakkında kısa bilgi verilmesi, greft dizininin fotoğrafının çekilmesi ve hastanın arşivine konulması gibi işlemlerin de yapılması gerekmektedir . ekim işlemi çoğunlukla iki bazen de üç uzman personel tarafından yapılır. Özellikle ön saç çizgisinde kanallar daha dar ve greftler tekli olduğu için daha dikkatli ekim yapılmalıdır. Ekibin uzman olması ve tek bir seferde grefti kanallara ekme si son derece önemlidir. Greftle oynanmaması, özel sıvının içinden alındıktan sonra hemen ekilmesi, kurumaması için işlemin hızlı yapılması son derece önemlidir. Greftin tutulacağı yer ve bu esnada elin alacağı açı gibi çok önemli olan ve ancak uzmanlık sınırlarına girdiği için fazla teferruata girmeyeceğim bir çok ayrıntının da ekim aşamasında hayati öneme haiz olduğunu belirtmeliyim.
Ekim işlemi de kök alımı gibi zaman alır. Ancak genellikle iki bazen de üç kişi tarafından yapıldığı için daha kısa zamanda sonuçlanır. Ekim esnasında çoğunlukla hasta rahatlamış olur. Ağrının olmadığı, hastanın yarı oturur pozisyonda tutulduğu ve TV seyredebildiği bu dönem aynı zamanda operasyonun son aşaması olduğu için de hasta tarafından çok kolay atlatılır.
HASTANIN TABURCU EDİLMESİ:
Yurtdışından gelip, otelde kalmak istemeyen hastalar hariç bütün hastalar operasyon sonrası taburcu edilir. Hastanede yatmalarına gerek yoktur. Flebin alındığı sahada dikişler olduğundan ötürü FUE den farklı olarak buranın sargı ile kapatılması daha yararlı olacaktır. Bu sargının ilk yıkamaya kadar kalmasında ve klinik koşullarında çıkarılması gerekir. Özel olarak tasarlanmış olan bir şapka ile hem ekim sahası hem de sargılı olan alan eve gidene kadar gizlenmek üzere kapatılır.
EVDE YAPILACAKLAR:
Eve vardıktan sonra içerde şapkanın çıkarılması gerekir. Bu durum hem yaraların oksijenlenerek daha çabuk iyleşmesi hem de şapkanın yaratacağı basınç hissinin ortadan kaldırılması açısından önemlidir. Operasyon günü ve sonraki gün dışarı çıkılmaması ve evde istirahat edilmesi önemlidir. Çok gerekli olmadığı sürece hasta başka bir işle meşgul olmamalıdır. Ancak başını önüne eğmemek kaydıyla masabaşı işler, bilgisayar kullanımı gibi yorucu olmayan elzem işler varsa bunlar yapılabilir.
UYUMA ŞEKLİ:
Uyku ilk gece için biraz sorunludur. Aslında hasta ağrısı olmadığı ve yorgun olduğu için hemen uykuya dalmaya eğilimlidir ancak merak ve korku bu doğal süreci kesintiye uğratır. Hastanın kaliteli bir uyku uyumamış olması bir soruna işaret etmez. Hastanın ekim yapılan yeri bir yere temas ettirmeden, sırtüstü uyuması lazımdır. İlk gece arada bir hastanın bir yakını tarafından gece boyu birkaç kez kontrol edilmesi, boynun özel bir yastıkla desteklenmesi faydalı olacaktır. Hasta yan taraflarına yatmamalı ve asla yüzükoyun uyumamalıdır. İlk yıkama yapıldıktan sonra hastalar genelde rahatlamakta ve daha rahat uyumaktadırlar. Sorunsuz bir şekilde uyumak ise çoğunlukla 7-10 gün sonra mümkün olmaktadır.
İLK YIKAMA:
İlk yıkamanın hastane ve klinikte uzmanlarca kontrol edildikten sonra yapılmasında fayda vardır. Operasyondan en erken 24 saat, en geç 72 saat sonra yıkamanın yapılması gerekmektedir. Öncelikle saç ekim sahası üzerine bir miktar yumuşatıcı losyon sürülmeli ve bu losyon 20-45 dakika bekletilmelidir. Kurumuş kanları yumuşatması için yapılan bu işlemden sonra saçlar ılık bir su ile durulanır ve losyondan arındırılır. Ardından özel medikal bir şampuan avuç veya saçın diğer bölgelerinde köpürtülüp hem ekim hem alım sahası yıkanır. Yıkama parmak uçları ve avuç ayası ile olmalı ve asla tırnaklar kullanılmamalıdır. Yıkama bittikten sonra kağıt bir havlu ile saç hiçbir şekilde ovalanmadan sadece nemi alınarak kurulanmalıdır. Flebin alındığı bölge 15 gün boyunca tercihen rifampisin ampül veya antiseptik solusyon ile temizlenmelidir. Her geçen gün yıkamanın dozu biraz daha arttırılmalı ve ortalama 7-10 gün sonra saçlı deride hiçbir kabuk, tortu, kurumuş kanlar kalmamalıdır. Her gün bu işlem tekrarlanmalı ve 15. Günden itibaren normal yıkama alışkanlığına dönülmelidir. 15. Günden itibaren hasta arzu ederse her gün saçlarını yıkamaya devam edebilir veya daha seyrek yıkayabilir. Bir günde birden fazla kez duş alınabilir ancak saçları birden çok kez şampuanlamak önerilmemektedir. Burada kullanılacak şampuanın medikal bir şampuan olması ve doktor tarafından önerilmiş olması hususu bir kere daha ehemmiyetle hatırlatılmalıdır.
İLAÇLARIN KULLANIMI:
Operasyon esnasında takılan serum ile ihtiyaç duyulabilecek bütün ilaçlar hastaya damardan verilmiş olmalıdır. Serumun içinde emosyonel rahahatlatıcılar, ağrı kesiciler, antibiyotikler ve ödem önleyici ilaçlar bulunmalıdır. Bu sayede hasta operasyon esnasında hiçbir ağrı ve huzursuzluk hissetmeyecek, enfeksiyon riskinden uzaklaşmış olacaktır. Bu uygulama gerek operasyon esnasında sağladığı konfor gerekse hastanın operasyon sonrası kullanması gereken ilaçları herhangi bir sebeple kullanmaması ihtimaline karşı sağladığı tedbir açısından önemlidir. Bütün avantajlarına rağmen operasyon esnasında kullanılan ilaçlar hastayı operasyon sonrasında %100 korumaya yetmeyecektir. Bu sebeple doktorun reçete ettiği antibiyotik, ağrı kesici ve anti enflamatuar, ödem önleyici preperat ve pansumanda kullanılacak antiseptik ilaçların mutlaka kullanılması gerekir. Antibiyotik kullanımı FUE den farklı olarak o bölgede bir kesi ve dikiş olduğundan 7 günden az olmamalıdır. Ağrı kesici 3-5 gün, anti ödem tedavi 4 gün ve antiseptik kullanımı 15 gün olmalıdır.
DİKİŞLERİN ALINMASI:
FUT tekniğinde saçlı deri esnemeyi engellemek için hem içerden hem de dışarıdan dikilir. İçeriye atılan dikişler vucut tarafından emildiği için herhangi bir işlem gerektirmezler ancak dışarıya atılan ve dikişin 15 gün sonra alınması gerekir. Dikişin bu tip dikiş hakkında bilgisi olan bir hekim tarafından alınması faydalıdır. Atılan dikiş tek bir dikiştir. Bir noktasındaki düğüm kesildikten sonra öbür tarafından çekilerek tamamen çıkarılır. Dikiş alındıktan sonra bir gün daha pansumana devam edilir ve pansuman bırakılır.
SAÇ TRAŞI:
İlk 2 hafta boyunca saç traşı olmamakta fayda vardır. İkinci haftadan itibaren traş makinesi veya makasla saç traşı yapılabilir. 60 günden itibaren istenildiği şekilde saç traşı olunabilir. Daha önce saç ekimi yaptırmış veya saç ekimi yapılan hastaların saç traşlarını yapmış olan deneyimli kuaförlerin bu süreçte saç ekimi hastalarının ilk saç traşlarını yapmalarında fayda vardır.
SAÇLARIN ÇIKMA SÜRECİ:
Saçlar ekimden sonraki ilk 3 hafta içinde kökleri içerde kalacak şekilde dökülürler. Aslında bu olaya kırılma demek daha doğru olur. Ekimden sonra 90 gün boyunca bekleyen kökler bu süreden sonra çıkmaya ve başlarlar. Her gün bir kısım saç çıktığından süreç doğal ve abartısız bir biçimde ilerler. Yaklaşık 8-10 ay sonra bütün saçlar ( ideal şartlarda fire ihtimali %3 tür) çıkmış olur.
KOMPLİKASYON:
FUT tekniğinin en önemli ve ciddi komplikasyonu flep alım sahasında kalan izdir. Hastanın yara iyleşme performansı ile çok ilişkili olan bu durum bazı hastalarda çok ciddi estetik kusurlara sebep olmaktadır. FUE tekniği tanımlandıktan sonra bu sebepten ötürü bir çok hasta ikinci planlı FUT operasyonlarını FUE ile değiştirmişlerdir.
İKİNCİ VEYA ÜÇÜNCÜ SEANSLAR:
Tek bir seansla bütün saç açıklığı kapanamayacak durumda olan hastalar için ikinci hatta bazen üçüncü seans için planlama yapılabilir. Bu durumda ideal olan 8 ay civarında beklemek olacaktır. FUT tekniğinde iki seansın üst üste yapılması teknik olarak mümkün değildir. Ancak yukarda bahsettiğim şekilde sadece ikinci seans için ertesi gün kulak üstlerinden iki küçük elips tarzında flep almak olasıdır. FUT için ikinci seans planlaması da en erken 6 ay sonra mümkün olabilmektedir.
